Na marginesie tematyki cmentarnej


Taksy ofiar "iura stolae" (taksy pogrzebowe)

1. Taksa diecezji krakowskiej z 1740 r.
(fragment)

CzynnośćCena
Za procesję żałobną, która wyjdzie za kościół10 gr.
Gdy z doma zmarły wyprowadzony będzie z tąż procesją20 gr.
Za wigilię trzech nokturnów z laudesami każdemu księdzu śpiewającemu1 zł
Gdy zaś jeden nokturn śpiewany będzie, każdemu księdzu śpiewającemu15 gr.
Za mszę św. śpiewaną3 zł
Służącym w dalmatykach 15 gr.
Za kondukt przy chowaniu ciała, między wszystkich księży na podział1 zł
Od miejsca pochowania na cmentarzu2 zł
Od podzwonnego ma być zachowany dawny zwyczaj, mając wzgląd na liczbę dzwonów i wielkość dzwonienia połowę przychodu dzwonnego ma się odkładać na potrzeby kościoła
Od sukna na katafalku przykrytego6 gr.
Od świec zapalonych podczas mszy żałobnej i kondukty palących się od każdej rachować się ma6 gr.

Źródło:

  • J.S. Bystroń, Dzieje obyczajów w dawnej Polsce, wiek XVI-XVIII. T. 1, [Wyd. 2.], Warszawa 1960, s. 98.

Do góry

2. Taksa opłat iura stolae diecezji płockiej z 1774 r.

Lp.Obrzędy pogrzebowegr.
Procesja od początku miasta lub wsi, gdzie znajduje się kościół, odśpiewanie konduktu, wigilii z jednym nokturnem, odprawienie Mszy św. i pochowanie w sklepie lub w innym miejscu przeznaczonym przez władze, na ten cel.
1.Od osób znaczniejszych mających 2 lub 3 wsie200
2.Od innych osób mających około 10 poddanych150
3.Od pozostałej szlachty chowanej uroczyście100
4.Od każdej świecy jarzącej się w czasie Mszy św. i konduktu015
5.Za każda świecę żółta.08
6.Za każdą lampę łojową04
7.Tyle samo należało płacić za świece przy wprowadzaniu ciała
8.Każdemu księdzu biorącemu udział w procesji od każdej mili40
9.Księdzu za udział w procesji z domu do kościoła znajdującego się w tej samej miejscowości020
10.Za przyjęcie ciała w furtce przy kościele i pochowanie na cmentarzu z zaśpiewaniem przez księdza Salve Regina20
11.Wygłoszenie egzorty na prośbę rodziny30
12.Pochowanie dziecka w sklepie pod kościołem60
13.Pochowanie na cmentarzu dziecka znacznych rodziców20
14.Pochowanie na cmentarzu dziecka uboższych rodziców10
15.Msza św. za umarłych oddzielnie odprawiana20
16.Msza św. czytana18
17.Dla każdego księdza za odśpiewanie jednego nokturnu115
18.Za korzystanie z krzyża i chorągwi w czasie procesji09
19.Za katafalk i jego zwyczajne przybranie013
20.Dla czterech osób niosących mary010
21.Od wykopania grobu w czasie zimy020
22.Od wykopania grobu w czasie lata010
23.Dzwonienie trzema dzwonami jeden raz015
Dzwonienie dużymi dzwonami10
24.Ślub urzędników120
25.Ślub szlachty bez urzędu60
26.Ślub mieszczan50
27.Ślub wieśniaków-chłopów40
28.Za chrzest nic nie powinno się, brać
29.Za wpisanie aktu chrztu i wydawanie jego odpisów winno się brać od osób znacznych20
30.Pozostała szlachta i bogatsi mieszczanie po10
31.Ludność uboższa015
32.Poddani za sporządzenia aktu chrztu i wydanie odpisu06
33.Te same opłaty obowiązywały przy spisywaniu aktu ślubu
34.Głoszenie 3 zapowiedzi10
35.Świeca przy wywodzie03

Źródło:

  • H. Karbownik, Ofiary iura stolae na ziemiach polskich w l. 1285-1918, Lublin 1995, s. 66-67.

Do góry

3. Taksa opłat iura stolae diecezji poznańskiej z 1781 r.

Lp.Czynności i obrzędy pogrzebowegr.
 Kategoria I
1.Jednorazowe dzwonienie trzema dzwonami015
2.Jednorazowe dzwonienie większy liczba niż trzy dzwony020
3.Dzwonienie wielkimi dzwonami potrzebującymi więcej ludzi10
4.W Warszawie z uwagi na większe wydatki należy płacić30
 Kategoria II
1.Procesja z domu żałoby do kościoła znajdującego się w innej miejscowości ze świecami w ręku i śpiewaniem psalmu Miserere20
2.Dla organisty za udział w procesji015
3.Procesja od furtki cmentarnej ze świeca i śpiewem psalmu Miserere020
4.Dla organisty za udział w procesji010
 Kategoria III
1.Od prześpiewania konduktu przy samym pochowaniu lub egzekwiach w dzień rocznicy dla każdego księdza10
2.Dla organisty biorącego udział w tej czynności015
3.Od prze śpiewa n i a trzech nokturnów z laudesami dla każdego księdza biorącego udział30
4.Dla organisty115
5.Msza św. śpiewana20
6.Msza św. czytana
7.Msza św. śpiewana w chórze z diakonem i subdiakonem120
 Kategoria IV
1.Za każdą świecę jarzącą się przy katafalku podczas Mszy św. i konduktu024
2.Od woskowej świecy żółtej015
3.Od każdej lampy04
4.Za używanie całunu lub malowanego katafalku06
5.Od kopania grobu na głębokość półtrzecia [tj. dwa i pół] łokcia w czasie zimy, a przeznaczonego dla zmarłych ze szpitali10
6.W innym czasie kopanie grobu020
7.Kopanie grobu w Warszawie w czasie zimy kosztowało115
8.W czasie lata10
9Za używanie w czasie pogrzebu krzyża, chorągwi kościelnych, także oplata dla niosących trumnę09
 Kategoria V
1.Za pochowanie ciała w grobowcu pod kościołem900
2Pochowanie na cmentarzu osoby znacznej należy płacić30
3.Pochowanie innej osoby, mato znaczącej10
4.Kopanie grobu dla dzieci wynosiło połowę, opłaty osób starszych
 Śluby 
1.Od trzech zapowiedzi przed ślubem od każdej po010
2.Ślub osób znacznych160
3.Ślub innych osób80
4.Osoby poddane winny płacić20
5.Wywód, za podanie świecy013
 Opłaty kancelaryjne 
 Z uwagi na to, że chrzest jest bezpłatny, lecz należy sporządzić akt chrztu lub też dokonać jego odpisu, dlatego w formie wynagrodzenia taksa ustalała następujące opłaty
1.Za spisanie aktu obywatele znaczni zapłacą20
2.Inni mieszkańcy015
3.Ludność poddana06

Źródło:

  • H. Karbownik, Ofiary iura stolae na ziemiach polskich w l. 1285-1918, Lublin 1995, s. 84-85.

Do góry

4. Taksy opłat iura stolae diecezji włocławskiej i chełmińskiej z 1810 r.i 1849 r.

 kościółproboszczsłudzy
I. Pogrzebygr.gr.gr.
1. Za plac na cmentarzu dla dorosłych1010
2. Za plac na cmentarzu dla młodzieńca55
3. Za użycie dużej chorągwi7
4. Za użycie średniej chorągwi4
5. Za użycie małej chorągwi2
6. Katafalk, całun i kapa4
7. Za każda paląca się świece, w czasie Mszy św.2
8. Za każdą lampę.1
9. Za każdą lampę palącą się w czasie Wigilii2
10. Za katafalk większy tak w mieście, jak i na wsi11
11. Za jedno dzwonienie jednym dzwonem3
12. Za jedno dzwonienie wszystkimi dzwonami1
13. Procesja na cmentarz na wsi14
14. Procesja na cmentarz w miastach1
15. Procesja z domu lub od krzyża na cmentarz (wieś)115
16. Procesja z domu lub od krzyża w miastach2
17. Kondukt większy w parafiach wiejskich20
18. Kondukt większy w miastach1
19. Kondukt mniejszy w parafiach wiejskich6
20. Kondukt mniejszy w miastach10
21. Msza św. śpiewana w parafiach wiejskich20
22. Msza św. czytana w parafiach miejskich i wiejskich10
23. Msza św. śpiewana w miastach25
24. Śpiewanie oficjum za każdy nokturn każdemu księdzu1
25. Wygłoszenie przemówienia3
26. Wygłoszenie egzorty1
II. Obrzędy chrztu
1. Za chrzest od szlachty, ziemian i znacznych mieszczan1
2. Od sołtysów i mieszkańców wiosek10
3. Od innych parafian8
III. Ślub
1. Od zapowiedzi szlachty posiadającej dobra, znacznych obywateli i dzierżawców dóbr1
2. Od sołtysów mieszkańców wiosek i pomniejszych obywateli10
3. Od wieśniaków i innych parafian12
4. Za błogosławienie związku małżeńskiego od szlachty znacznych obywateli i dzierżawców dóbr4
5. Od innych parafian28
6. Od wieśniaków i służby15
7. Msza św. śpiewana w czasie ślubu1
8. Wywód po zawarciu małżeństwa lub po chrzcie od szlachty, znacznych obywateli i dzierżawców dóbr10
9. Od innych parafian z okazji wywodu2
IV. Inne opłaty
1. Za kartkę, do spowiedzi wielkanocnej2
2. Wydanie metryki6
3. Wydanie świadectwa wygłoszonych zapowiedzi10

Źródło:

  • H. Karbownik, Ofiary iura stolae na ziemiach polskich w l. 1285-1918, Lublin 1995, s. 190-191.


Do góry